9 stycznia 2013 w galerii Domu Polonii w Krakowie, Rynek Główny 14, odbył się wernisaż wystawy „Rozmowa z kamieniem”, która była najpierw we wrześniu 2012 roku prezentowana w naszej galerii w Centrum Kultury i Sportu.

To już druga wystawa artystów powiatu krakowskiego, pierwsza odbyła się w roku 2011, miała tytuł „Okolica naszych przyjaciół”,

a jej pomysłodawcami były trzy Panie, nieoceniona p. dyrektor ds. promocji Powiatu Krakowskiego, Małgorzata Zięć, art. plast. Marita Benke-Gajda i ja, jej kurator, pisząca te słowa. Nasz zamysł był taki, aby niejako „geograficznie” określić i umiejscowić artystów, którzy tworzą i mieszkają w obrębie powiatu krakowskiego. I okazało się, że nasz powiat jest ulubionym miejscem zamieszkania i pracy wielu wybitnych twórców (pomimo nienajlepszego powietrza).

W tym roku zaproszeni artyści powiatu krakowskiego zostali postawieni przed wyzwaniem, którym w moim odczuciu jest na pewno zaproponowany im tytuł wystawy „Rozmowa z kamieniem”.

Tworząc taki tytuł wystawy myślami byłam w tym szczególnym niedawnym czasie śmierci naszej noblistki (1 lutego mija rok od jej śmierci), jej filozoficznej, pełnej transcendentalnych pytań poezji, która z jednej strony jest kosmiczna, obejmuje całą galaktykę, jest „międzyplanetarna”, a z drugiej dostrzega krople wody na naszej ziemi.

Tytuł pochodzi z wiersza „Rozmowa z kamieniem” z tomiku poezji „SÓL” z roku 1962 i jest jednym z najbardziej znanych wierszy poetki, w którym porusza odwieczny problem artysty i jego zmagania z materią, w której pracuje, stawia pytania na temat możliwości dotarcia do istoty materii, pytania o pokonanie formy.

Odpowiedzią artystów na wiersz „Rozmowa z kamieniem” jest ta wystawa.

Pod kątem literackim patrząc na dzisiejsza wystawę, nie sposób nie zatrzymać się na chwilę przed obrazem Marcina Kołpanowicza „Pukam do drzwi kamienia, portret poetki Marty Dąbkowskiej”, jako znakomitej ilustracji przenikania przez strukturę kamienia. Dagmara Kwiatek poszła dalej, dostała się do wnętrza kamienia i je na swoich obrazach pokazuje. Rozmowę z kamieniem przeprowadza rzeźbiarz Andrzej Zwolak, Beata Grosicka w swoim linorycie obmyśla świat wg kamienia. Paweł Legutko pisze artystyczne listy, Weronika Gajda przyszła z ciekawości czystej, cytując Szymborską, i teraz dla nas tworzy. Wszyscy artyści są wspaniali: Marita Benke-Gajda z kamiennymi głowami, Maria Bieńkowska – Kopczyńska z kamieniami światła, Janusz Depta i jego ślady, jakie postanowił zostawić na naszej planecie. Klasycznym pięknem cieszą martwe natury i pejzaże Teresy Walli Joniak i Juliusza Joniaka, a także martwe natury Michała Bacy.

Ciekawy jest też pierwiastek kobiecy w tej wystawie: Ewa Pello, Mariusz Cichoń, Marta Makarczuk, Jan Biczysko przedstawiają kobietę – jako kogo? Istotę do której tak naprawdę nie można dotrzeć? Tak trudną, jak kamień? Tak niedostępną? Ciekawa koncepcja.

Zostawiam widzów z dziełami sztuki i z filozoficznym przesłaniem Szymborskiej zawartym w wierszu „Rozmowa z kamieniem” oraz z katalogiem do wystawy, który też może pomóc informacyjnie.

I zakończę cytatem, z Szymborskiej oczywiście, który niech zespoli moją cała wypowiedź oraz niech będzie przesłaniem dla gości i artystów naszej uroczystości:

Przyjaciołom:

Obeznani w przestrzeniach od ziemi do gwiazd

Gubimy się w przestrzeni od ziemi do głowy

I to przesłanie z życzeniami dalszego owocnego przebywania w krainie sztuki pozwolę sobie skierować do naszych znakomitych artystów, z gorącym podziękowaniem, że wzięli udział w wystawie „Rozmowa z kamieniem”. Mam też nadzieję, że jej tytuł, który stał się inspiracją dla artystów wzbudzi refleksję także u odbiorców sztuki.

Anna Miga, kurator wystawy

Fragmenty przemówienia podczas wernisażu

W wystawie udział biorą:

Michał Baca

Olga Baca

Marita Benke-Gajda

Jan Biczysko

Maria Bieńkowska-Kopczyńska

Artur Blusiewicz

Mariusz Cichoń

Jacek Damasiewicz

Janusz Depta

Weronika Gajda

Jadwiga Gajda-Lusina

Beata Grosicka

Juliusz Joniak

Teresa Wallis-Joniak

Marcin Kołpanowicz

Dagmara Kwiatek

Paweł Legutko

Marta Makarczuk

Ewa Pello

Agnieszka Praxmayer

Anna Praxmayer

Bernadetta Stępień